Miễn trách nhiệm hình sự là một trong những chế định quan trọng trong luật hình sự.
Được áp dụng đối với người phạm tội trong những điều kiện nhất định. Mà Cơ quan tiến hành tố tụng thấy không cần thiết phải truy cứu trách nhiệm hình sự đối với người thực hiện hành vi phạm tội.
Sau đây Luật Duy Hưng xin trình bày các quy định của BLHS năm 2015 được sửa đổi bổ sung năm 2017 có liên quan đến việc truy cứu trách nhiệm hình sự để Quý vị tham khảo.
Điều 29 Bộ luật Hình sự năm 2015 (BLHS) quy định về căn cứ để được miễn như sau:
1.Người phạm tội được miễn trách nhiệm HS khi có một trong những căn cứ sau đây:
a) Khi tiến hành điều tra, truy tố hoặc xét xử, do có sự thay đổi chính sách, pháp luật làm cho hành vi phạm tội không còn nguy hiểm cho xã hội nữa;
b) Khi có quyết định đại xá.
2. Người phạm tội có thể được miễn trách nhiệm HS khi có một trong các căn cứ sau đây:
a) Khi tiến hành điều tra, truy tố, xét xử do chuyển biến của tình hình mà người phạm tội không còn nguy hiểm cho xã hội nữa;
b) Khi tiến hành điều tra, truy tố, xét xử, người phạm tội mắc bệnh hiểm nghèo dẫn đến không còn khả năng gây nguy hiểm cho xã hội nữa;
c) Trước khi hành vi phạm tội bị phát giác, người phạm tội tự thú, khai rõ sự việc, góp phần có hiệu quả vào việc phát hiện và điều tra tội phạm, cố gắng hạn chế đến mức thấp nhất hậu quả của tội phạm và lập công lớn hoặc có cống hiến đặc biệt được Nhà nước và xã hội thừa nhận.
3. Người thực hiện tội phạm ít nghiêm trọng hoặc tội phạm nghiêm trọng do vô ý gây thiệt hại về tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm hoặc tài sản của người khác đã tự nguyện sửa chữa, bồi thường thiệt hại hoặc khắc phục hậu quả và được người bị hại hoặc người đại diện hợp pháp của người bị hại tự nguyện hòa giải và đề nghị miễn trách nhiệm hình sự, thì có thể được miễn trách nhiệm hình sự.
Như vậy, theo quy định của điều luật thì có 02 trường hợp được miễn truy cứu trách nhiệm HS đó là:
- Đương nhiên được miễn truy cứu trách nhiệm HS;
- Có thể xem xét để được miễn truy cứu trách nhiệm HS.
Các trường hợp đương nhiên được miễn trách nhiệm HS.
Theo quy định tại khoản 1 Điều 29 BLHS 2015 được sửa đổi bổ sung năm 2017 thì những trường hợp sau đương nhiên được miễn trách nhiệm HS.
a/ Khi tiến hành điều tra, truy tố hoặc xét xử, do có sự thay đổi chính sách, pháp luật làm cho hành vi phạm tội không còn nguy hiểm cho xã hội nữa. Thì người thực hiện hành vi phạm tội được miễn truy cứu trách nhiệm hình sự. Đây là một chế định nhân đạo của luật hình sự Việt Nam.
b/ Khi có quyết định đại xá. Hiện nay, chưa có văn bản nào đưa ra khái niệm về đại xá. Nhưng có thể hiểu đại xá là việc không truy cứu trách nhiệm hình sự, miễn chấp hành án đối với một số hành vi phạm tội và người phạm tội, thể hiện sự khoan hồng đặc biệt của Nhà nước.
Các trường hợp có thể xem xét miễn trách nhiệm hình sự.
Theo quy định tại khoản 2 và khoản 3 Điều BLHS 2015 được sửa đổi bổ sung năm 2017 thì những trường hợp sau đây có thể được Cơ quan tiến hành tố tụng xem xét miễn trách nhiệm hình sự đó là:
- Do chuyển biến của tình hình hoặc do người phạm tội mắc bệnh hiểm nghèo dẫn đến không còn khả năng gây nguy hiểm cho xã hội nữa.
- Người phạm tội tự thú trước khi hành vi phạm tội bị phát giác và đã khai rõ sự việc, góp phần có hiệu quả vào việc phát hiện và điều tra tội phạm. Cố gắng hạn chế đến mức thấp nhất hậu quả của tội phạm và lập công lớn hoặc có cống hiến đặc biệt được Nhà nước và xã hội thừa nhận.
- Người thực hiện tội phạm đã tự nguyện sửa chữa, bồi thường thiệt hại hoặc khắc phục hậu quả và được người bị hại hoặc người đại diện hợp pháp của người bị hại tự nguyện hòa giải. Và đề nghị miễn trách nhiệm hình sự, thì có thể được miễn trách nhiệm hình sự đối với tội phạm ít nghiêm trọng hoặc tội phạm nghiêm trọng do lỗi vô ý gây thiệt hại về tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm hoặc tài sản của người khác.
Hậu quả pháp lý của việc miễn trách nhiệm hình sự.
Như vậy, miễn truy cứu trách nhiệm hình sự là sự huỷ bỏ hậu quả pháp lý của việc thực hiện Hành vi nguy hiểm cho xã hội. Bị luật hình sự cấm đối với người bị coi là có lỗi trong việc thực hiện hành vi đó. Do cơ quan tư pháp hình sự có thẩm quyền tùy thuộc vào giai đoạn tố tụng hình sự tương ứng áp dụng khi có đầy đủ căn cứ pháp lý và những điều kiện được quy định trong Bộ luật Hình sự.
Bạn muốn tìm hiểu thêm các vấn đề liên quan đến thủ tục đề nghị xem xét miễn trách nhiệm hình sự. Hãy tham khảo các bài viết khác tại website: http://luatduyhung.com.
Hoặc liên hệ với Luật Duy Hưng bằng một trong các hình thức sau để được Tư Vấn Luật Miễn Phí.- VPGD Hà Nội: Số 181-183, phố Nguyễn Cảnh Dị, KĐT Đại Kim - Định Công, phường Định Công, Tp.Hà Nội. (Xem đường đi)
- Chi nhánh Hà Nam: Tổ dân phố Thịnh Đại, phường Lê Hồ, tỉnh Ninh Bình (Xem đường đi)
- Hotline (Zalo) tư vấn: 0964653879 – Zalo: Luật Duy Hưng - Email: luatduyhung@gmail.com
- Mời Quý vị theo dõi Luật Duy Hưng tại đây:
- Cam kết cung cấp dịch vụ "Tận Tâm - Uy Tín - Hiệu Quả"
