MỨC BỒI THƯỜNG TỔN THẤT TINH THẦN LÀ BAO NHIÊU?

Thiệt hại về tinh thần là loại tổn thất mà mắt thường không thể nhìn thấy được nên việc bồi thường cho các trường hợp này rất khó khăn. Vậy khi bị xâm phạm về tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm, ủy tín thì làm thế nào để xác định mức độ tổn thất tinh thần cho người bị hại, mức bồi thường nào được coi là hợp lý? Hãy cùng Luật Duy Hưng tìm hiểu bài viết sau đây:

Tổn thất tinh thần là gì?

Tổn thất tinh thần là những thiệt hại về tinh thần của nạn nhân hoặc người nhà của họ phải chịu như đau thương buồn phiền, mất mát về tình cảm khi sức khỏe bị xâm phạm hoặc bị giảm sút, mất uy tin, bị xa lánh, bị hiểu lầm khi danh dự, nhân phẩm bị xâm phạm.

Bồi thường tổn thất tinh thần là gì?

Bồi thường tổn thất về tinh thần là dạng bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng, do bị xâm phạm về tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm, uy tín.

Có thể hiểu, bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng là loại trách nhiệm bồi thường không phát sinh từ quan hệ hợp đồng. Người nào có hành vi xâm phạm đến tính mạng, sức khỏe, danh dự, uy tín, tài sản, quyền lợi hợp pháp của người khác dẫn đến gây thiệt hại thì phải có trách nhiệm bồi thường.

Thông thường đây là khoản tiền mà người bị xâm phạm hoặc người thân thích của người bị xâm phạm được hưởng theo quy định của Bộ luật Dân sự.

Trường hợp nào xác định thiệt hại về tinh thần?

Căn cứ theo quy định tại Điều 590, 591 và 592 Bộ luật Dân sự 2015, thiệt hại tinh thần được xác định khi phát sinh các thiệt hại do:

Thiệt hại do sức khỏe bị xâm phạm:

 Khi xác định thiệt hại do sức khỏe bị xâm phạm, Tòa án phải dựa vào các chứng từ do đương sự cung cấp để quyết định mức bồi thường.

Tuy nhiên có những khoản chi phí không thể có hóa đơn như: khoản chi phí thuê xe máy đưa người đi cấp cứu thường không có hóa đơn, chứng từ nên khi xác định Hội đồng xét xử thường chỉ dựa vào thực tế chi phí của người bị thiệt hại để xác định.

Thiệt hại do tính mạng bị xâm phạm:

Người bị hại xâm phạm về tính mạng là người bị thiệt hại về tính mạng do hành vi tấn công vô ý hoặc cố ý, tai nạn giao thông,.. của người khác gây ra.

Bao gồm:

– Chi phí hợp lý cho việc cứu chữa, bồi dưỡng, chăm sóc người bị thiệt hại trước khi chết;

– Chi phí hợp lý cho việc mai táng;

– Tiền cấp dưỡng cho những người mà người bị thiệt hại có nghĩa vụ cấp dưỡng;

– Tiền bù đắp tổn thất tinh thần cho những người thân thích thuộc hàng thừa kế thứ nhất của người bị thiệt hại;

Thiệt hại do danh dự, nhân phẩm, uy tín bị xâm phạm:

Là chi phí hợp lý để hạn chế khắc phục thiệt hại và thu nhập thực tế bị mất hoặc bị giảm sút.

Tùy từng trường hợp ngoài việc buộc chấm dứt hành vi vi phạm, xin lỗi, cải chính công khai, Tòa án quyết định người gây thiệt hại do hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm, uy tín phải bồi thường một khoản tiền bù đắp tổn thất về tinh thần cho người bị xâm phạm nhưng không vượt quá mười tháng lương tối thiểu do Nhà nước quy định.

Chứng minh tổn thất tinh thần thế nào?

Theo hướng dẫn tại Nghị quyết số 03/2006/NQ-HĐTP thì khoản tiền bù đắp tổn thất về tinh thần do danh dự, nhân phẩm, uy tín bị xâm phạm được bồi thường cho chính người bị xâm phạm.

Việc xác định mức độ tổn thất về tinh thần phải căn cứ vào:

– Hình thức xâm phạm (bằng lời nói hay đăng trên báo, mạng xã hội…)

– Hành vi xâm phạm, mức độ lan truyền thông tin xúc phạm…

Như vậy, tùy vào hành vi xâm phạm, ảnh hưởng của hành vi đó đối với cuộc sống, công việc của người bị thiệt hại thì mới xem xét được số tiền đền bù.

Thông thường hai bên sẽ tự thỏa thuận. Tòa án sẽ ra quyết định số tiền bồi thường tùy thuộc vào mức độ tổn thất tinh thần nếu hai bên không tự thỏa thuận được.

Bên bị thiệt hại cần có bằng chứng xác thực về mức độ ảnh hưởng của hành vi xúc phạm danh dự nhân phẩm đến cuộc sống thực tế của bản thân, gia đình, những người liên quan.

Nguyên tắc bồi thường thiệt hại về tổn thất tinh thần

 Căn cứ theo Bộ luật Dân sự năm 2015 thì có 03 nguyên tắc bồi thường thiệt hại do tổn thất tinh thần, cụ thể:

Nguyên tắc 1: Thiệt hại phải được bồi thường toàn bộ, nhanh chóng và kịp thời

Người gây ra hậu quả phải tiến hành bồi thường nhanh chóng, càng nhanh càng tốt, mức tương xứng với chi phí chăm sóc, cứu chữa người bị hại nếu người bị hại bị tổn thất về sức khỏe và tính mạng và tổn thất tinh thần mà nạn nhân phải gánh chịu.

Pháp luật khuyến khích các bên tại thỏa thuận mức bồi thường;

Các bên có thể thỏa thuận bồi thường bằng tiền, hiện vật hoặc thực hiện một công việc khác, có thể thỏa thuận bồi thường 1 lần hoặc nhiều lần. 

Nguyên tắc 2: Người gây thiệt hại có thể giảm mức bồi thường khi hành vi gây thiệt hại là vô ý nhưng hậu quả lại vượt xa khả năng kinh tế

Người gây thiệt hại muốn giảm bớt mức bồi thường thiệt hại phải thỏa mãn đủ 02 điều kiện sau:

+/ Hành vi gây thiệt hại là lỗi vô ý;

+/ Hậu quả thiệt hại quá lớn vượt xa khả năng kinh tế trước mắt và lâu dài của người gây ra thiệt hại.

Nguyên tắc 3: Người thiệt hại hoặc người gây thiệt hại có thể yêu cầu Tòa án thay đổi mức bồi thường

Khi mức bồi thường đã thỏa thuận không còn phù hợp với thực tế thì người bị thiệt hại hoặc người gây thiệt hại có quyền yêu cầu Tòa án hoặc cơ quan có thẩm quyền tiến hành thay đổi mức bồi thường thiệt hại.

Theo nguyên tắc trên, người thiệt hại hoặc người bị thiệt hại có quyền yêu cầu Tòa án hoặc cơ quan có thẩm quyền thay đổi mức bồi thường để phù hợp với thực tế.

Cụ thể, nếu dựa trên thực tế nếu cứ áp dụng mức bồi thường quá thấp đó sẽ gây bất lợi cho người bị thiệt hại hoặc mức bồi thường thiệt hại quá cao sẽ ảnh hưởng đến quyền và lợi ích của người gây ra thiệt hại.

Mức bồi thường thiệt hại tinh thần là bao nhiêu?

Trường hợp sức khỏe bị xâm phạm

 Mức bồi thường tối đa không quá 50 lần mức lương cơ sở do Nhà nước quy định (căn cứ khoản 2 Điều 590 Bộ luật Dân sự 2015).

Lương cơ sở hiện nay là: 1.800.000 đồng.

Vậy số tiền bồi thường thiệt hại trong trường hợp sức khỏe bị xâm phạm tối đa là: 1.800.000 đồng x 50 = 90.000.000 đồng.

Trường hợp tính mạng bị xâm phạm

 Mức bồi thường tối đa không quá 100 lần mức lương cơ sở do Nhà nước quy định (theo khoản 2 Điều 591 Bộ luật Dân sự)

Như vậy số tiền bồi thường thiệt hại trường hợp tính mạng xâm phạm tối đa là: 1.800.000 đồng x 100 = 180.000.000 đồng.

Trường hợp thiệt hại do danh dự, nhân phẩm, uy tín bị xâm phạm

 Mức bồi thường tối đa không quá 10 lần mức lương cơ sở do Nhà nước quy định (khoản 2 Điều 592 Bộ luật Dân sự).

Như vậy, số tiền bồi thường thiệt hại do danh dự, nhân phẩm, uy tín bị xâm phạm là: 18.000.000 đồng.

Để tìm hiểu thêm các vấn đề liên quan đến dân sự. Mời bạn đọc tham khảo các bài viết khác Tại đây.

• VPGD Hà Nội: Số 181-183, phố Nguyễn Cảnh Dị, KĐT Đại Kim - Định Công, phường Định Công, Tp.Hà Nội. (Xem đường đi)
• Chi nhánh Hà Nam: Tổ dân phố Thịnh Đại, phường Lê Hồ, tỉnh Ninh Bình (Xem đường đi)
• Hotline (Zalo) tư vấn: 0964653879   –    Zalo: Luật Duy Hưng   -   Email: luatduyhung@gmail.com
• Mời Quý vị theo dõi Luật Duy Hưng tại đây:
• Cam kết cung cấp dịch vụ  "Tận Tâm - Uy Tín - Hiệu Quả"