Tranh chấp đất đai là một trong những loại tranh chấp phổ biến và phức tạp nhất hiện nay. Tại Ninh Bình, nhiều người dân vẫn còn bối rối khi cần khởi kiện tranh chấp đất: không biết bắt đầu từ đâu, nộp đơn ở Tòa nào, thủ tục ra sao?
Bài viết dưới đây sẽ hướng dẫn bạn đầy đủ thông tin về hồ sơ, trình tự, thủ tục khởi kiện tranh chấp đất tại Ninh Bình, kèm căn cứ pháp luật và Tòa án có thẩm quyền năm 2025.
Tranh chấp đất đai thuộc thẩm quyền của Tòa án?
Theo quy định tại Điều 236 Luật Đất đai 2024, các tranh chấp đất đai có thể được giải quyết tại Tòa án khi:
Tranh chấp thuộc thẩm quyền bắt buộc của Tòa án:
Tranh chấp đất đai mà các bên tranh chấp hoặc một trong các bên tranh chấp có các giấy tờ:
– Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất
– Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và quyền sử dụng đất ở
– Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở
– Giấy chứng nhận quyền sở hữu công trình xây dựng
– Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất
– Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất
– Hoặc có một trong các loại giấy tờ quy định tại Điều 137 của Luật Đât đai 2024 và tranh chấp về tài sản gắn liền với đất
Tranh chấp có thể lựa chọn giải quyết tại Tòa án:
Tranh chấp mà các bên tranh chấp hoặc một trong các bên tranh chấp không có các giấy tờ trên để chứng minh quyền sử dụng đất thì các bên có thể lựa chọn một trong hai hình thức:
– Khởi kiện tại Tòa án có thẩm quyền theo luật tố tụng dân sự;
– Hoặc yêu cầu giải quyết tại UBND cấp có thẩm quyền (có thể khiếu nại/quyết định tiếp đến cấp cao hơn hoặc khởi kiện ra Tòa nếu không đồng ý với quyết định hành chính).
Hồ sơ khởi kiện tranh chấp đất tại Ninh Bình?
Khi nộp đơn khởi kiện, người dân cần chuẩn bị các tài liệu sau:
+/ Đơn khởi kiện (theo mẫu quy định);
+/ Tài liệu chứng minh quyền sử dụng đất. Các giấy tờ liên quan đến quyền sử dụng đất như: Giấy tờ chính quyền cũ cấp; Sổ mục kê qua các thời kí; Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; Hợp đồng/giấy mua bán, tặng cho, thuê mượn đất đai….. (Bản sao công chứng, chứng thực);
+/ Căn cước công dân/hộ chiếu hoặc giấy tờ chứng minh nhân thân của người khởi kiện/người đại diện theo ủy quyền nếu có (Bản sao);
+/ Thông tin xác nhận nơi cứ trú của người khởi kiện và người bị kiện (nếu có), xin tại Công an cấp xã nơi nguyên đơn, bị đơn cư trú;
+/ Tài liệu chứng cứ khác thể hiện cho yêu cầu khởi kiện của mình;
+/ Hợp đồng ủy quyền/giấy ủy quyền cho người khác đại diện tham gia quá trình khởi kiện (nếu có).
Nộp đơn khởi kiện tranh chấp đất tại Ninh Bình?
Hiện nay, sau ngày 01/7/2025 người dân cần lưu ý đối với các vụ việc thuộc thẩm quyền giải quyết tại Tòa án nhân dân cấp huyện sẽ được các Tòa án khu vực kế thừa quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm. Mặc dù có thay đổi về tên gọi, phạm vi thẩm quyền theo lãnh thổ nhưng về quyền hạn thì Tòa án nhân dân khu vực vẫn giữ nguyên như Tòa án nhân dân cấp huyện cũ và theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 hiện hành.
Căn cứ quy định tại Điều 26, 35, 37, 39 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 về thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai của Tòa án theo đó:
– Tòa án có thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất là Tòa án nơi có bất động sản
– Tại Ninh Bình, bạn có thể nộp đơn khởi kiện tại Tòa án nhân dân khu vực nơi có mảnh đất tranh chấp (nếu tranh chấp không có yếu tố nước ngoài)
– Nếu tranh chấp quyền sử dụng đất có yếu tố nước ngoài (tài sản ở nước ngoài, đương sự ở nước ngoài) ⇒ Tòa án nhân dân tỉnh Ninh Bình có thẩm quyền giải quyết tranh chấp.
Hòa giải cấp cơ sở trước khi khởi kiện tại Tòa án
Căn cứ quy định tại Điều 235-237 Luật Đất Đai 2024:
Nhà nước khuyến khích các bên tranh chấp đất đai tự hòa giải, hòa giải ở cơ sở theo quy định của pháp luật về hòa giải ở cơ sở, hòa giải theo quy định của pháp luật về hòa giải thương mại hoặc cơ chế hòa giải khác theo quy định của pháp luật.
Đồng thời trước khi cơ quan nhà nước có thẩm quyền giải quyết tranh chấp đất đai quy định tại Điều 236 của Luật Đất đai, các bên tranh chấp phải thực hiện hòa giải tại Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất tranh chấp.
Các bước hòa giải tại UBND xã bao gồm:
Bước 1: Nộp đơn yêu cầu hòa giải tranh chấp đất đai tại UBND cấp xã
Lưu ý: Nội dung đơn ghi rõ thông tin các bên tranh chấp, thửa đất, nguồn gốc đất, nguyên nhân và yêu cầu cụ thể.
Bước 2: Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã có trách nhiệm thành lập Hội đồng hòa giải tranh chấp đất đai để thực hiện hòa giải tranh chấp đất đai;
Thành phần hội đồng hòa giải bao gồm: Chủ tịch hoặc Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã là Chủ tịch Hội đồng, đại diện Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã, công chức làm công tác địa chính, người sinh sống lâu năm biết rõ về nguồn gốc và quá trình sử dụng đối với thửa đất tranh chấp (nếu có).
Bước 3: Tham gia Hòa giải
Việc hòa giải phải được lập thành biên bản có chữ ký của các bên tham gia hòa giải và có xác nhận hòa giải thành hoặc hòa giải không thành của Ủy ban nhân dân cấp xã. Biên bản hòa giải được gửi đến các bên tranh chấp, lưu tại Ủy ban nhân dân cấp xã nơi có đất tranh chấp.
Trường hợp hòa giải không thành mà một hoặc các bên tranh chấp không ký vào biên bản thì Chủ tịch Hội đồng, các thành viên tham gia hòa giải phải ký vào biên bản, đóng dấu của Ủy ban nhân dân cấp xã và gửi cho các bên tranh chấp.
Việc hòa giải tranh chấp đất đai tại Ủy ban nhân dân cấp xã được thực hiện trong thời hạn không quá 30 ngày kể từ ngày nhận được đơn yêu cầu hòa giải tranh chấp đất đai;
Đối với trường hợp hòa giải tranh chấp đất đai thành và có thay đổi hiện trạng về ranh giới, diện tích, người sử dụng đất thì trong thời hạn 30 ngày làm việc kể từ ngày nhận được văn bản công nhận kết quả hòa giải thành, các bên tham gia hòa giải phải gửi văn bản công nhận kết quả hòa giải thành đến cơ quan nhà nước có thẩm quyền để thực hiện việc đăng ký, cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất theo quy định.
Trên đây là các quy định về khởi kiện tranh chấp đất đai tại Ninh Bình. Quý khách cần tìm hiểu thêm các bài viết trong lĩnh vực đất đai và thu hồi đất, mời tham khảo tại đây.
Hoặc liên hệ với Luật Duy Hưng bằng một trong các hình thức sau để được Tư Vấn Miễn Phí.
Rất hân hạnh được phục vụ Quý khách hàng!
Trân trọng./.
