Trên thực tế, hiện tượng thửa đất hoặc một phần thửa đất được cấp sổ đỏ cùng cho hai hoặc nhiều người sử dụng đất khác nhau không phải hiếm gặp. Đây là trường hợp sổ đỏ bị cấp chồng, lấn. Vậy khi người sử dụng đất gặp phải sự cố này cần xử lý như thế nào, Luật Duy Hưng xin chia sẻ cho bạn đọc trong bài viết dưới đây:
Sổ đỏ bị cấp chồng lấn là gì?
Có thể hiểu là một phần diện tích đất được ghi nhận trên hai hay nhiều sổ đỏ của những chủ sử dụng đất khác nhau.
Nguyên nhân của hiện tượng đất chồng lấn là do các sai sót của cơ quan có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, sai sót này có thể phát sinh từ việc đo đạc trên thực địa hoặc trong quá trình xử lý số liệu để cấp giấy chứng nhận.
Pháp luật hiện nay chưa quy định rõ phương thức xử lí trường hợp sổ đỏ bị cấp chồng lấn, do vậy, khi rơi vào trường hợp này, khách hàng cần thực hiện các bước sau:
Xác định ai là chủ sử dụng hợp pháp của thửa đất?
Để xác định tính hợp pháp của phần đất đang có tranh chấp bị cấp chồng, lấn, người sử dụng có thể thực hiện những cách sau:
– Kiểm tra nguồn gốc đất qua các hồ sơ, tài liệu được lưu trữ tại cơ quan có thẩm quyền, bản đồ địa chính qua các năm, quá trình sử dụng đất qua các thời kì, sự biến động về hình thể thửa đất;….
– Đo đạc lại diện tích thực tế của 2 thửa đất, cắm mốc ranh giới thửa đất và đối chiếu với số liệu trên Giấy chứng nhận của các chủ sử dụng đất đang tranh chấp;
– Kiểm tra lại hồ sơ kê khai khi cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; (biên bản xác minh hiện trạng,…)
– Xem bản đồ địa chính chi tiết qua các thời kỳ.
Người sử dụng đất có thể liên hệ và làm đơn xin cấp toàn bộ hồ sơ đất đai thửa đất, gửi Phòng tài nguyên môi trường nơi được cấp GCNQSDĐ.
Phương thức giải quyết khi sổ đỏ bị cấp chồng, lấn
Tự thương lượng, hòa giải
Vì việc cấp sổ chồng lấn nhau ảnh hưởng trực tiếp tới quyền lợi của người sử dụng đất, nên để đảm bảo sự hài hòa về lợi ích giữa các bên với nhau, hạn chế tối đa việc làm ảnh hưởng tới hòa khí, tình làng nghĩa xóm thì các bên thường tìm đến nhau giải quyết vấn đề; tự thương lượng giải quyết tranh chấp.
Trường hợp tự thương lượng, hòa giải thành công, các bên thực hiện thủ tục đính chính giấy chứng nhận theo quy định pháp luật, cụ thể như sau:
Căn cứ Khoản 1, Điều 106 Luật Đất đai năm 2013 quy định:
“1. Cơ quan có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận có trách nhiệm đính chính Giấy chứng nhận đã cấp có sai sót trong các trường hợp sau đây:
a) Có sai sót thông tin về tên gọi, giấy tờ pháp nhân hoặc nhân thân, địa chỉ của người sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất so với giấy tờ pháp nhân hoặc nhân thân tại thời điểm cấp Giấy chứng nhận của người đó;
b) Có sai sót thông tin về thửa đất, tài sản gắn liền với đất so với hồ sơ kê khai đăng ký đất đai, tài sản gắn liền với đất đã được cơ quan đăng ký đất đai kiểm tra xác nhận.”
Hòa giải tại Ủy ban nhân dân cấp xã
Theo đó, nếu các bên tranh chấp không hòa giải được nhưng muốn giải quyết tranh chấp thì phải gửi đơn đến UBND xã, phường, thị trấn nơi có đất để hòa giải;
Vì giải quyết tranh chấp liên quan đến chồng, lấn sổ đỏ nhằm mục đích xác định ai là người có quyền sử dụng đất nên hòa giải tại UBND xã là phương thức giải quyết bắt buộc trước khi khởi kiện tại Toà án.
Cụ thể, quy trình thủ tục hoà giải tranh chấp tại UBND xã như sau:
Bước 1: Tiếp nhận và giải quyết đơn yêu cầu hòa giải tranh chấp
– Thẩm tra, xác minh nội dung liên quan đến tranh chấp được trình bày trong đơn.
– Thành lập hội đồng hòa giải bao gồm: Chủ tịch hoặc Phó Chủ tịch UBND là Chủ tịch Hội đồng; đại diện Ủy ban Mặt trận Tổ quốc xã, phường, thị trấn; tổ trưởng tổ dân phố đối với khu vực đô thị; trưởng thôn, ấp đối với khu vực nông thôn; đại diện của một số hộ dân sinh sống lâu đời tại xã, phường, thị trấn biết rõ về nguồn gốc và quá trình sử dụng đối với thửa đất đó; cán bộ địa chính, cán bộ tư pháp xã, phường, thị trấn… (điểm b khoản 1 Điều 88 Nghị định số 43/2014/NĐ-CP)
Thời hạn thực hiện: 45 ngày kể từ ngày nhận đơn. Quá thời hạn trên, người làm đơn có thể thực hiện khiếu nại tới UBND cấp huyện.
Bước 2: Tổ chức buổi hoà giải
Diễn biến của buổi hoà giải sẽ được ghi nhận trong biên bản hoà giải cùng ý kiến của các bên, biên bản được lập thành 03 bản, giao mỗi bên tranh chấp 01 bản, UBND giữ 01 bản.
Bước 3: Thực hiện kết quả sau hoà giải:
Kết quả buổi hoà giải tại UBND xã thuộc 01 trong hai trường hợp sau:
Trường hợp hoà giải thành:
– Hai bên giải quyết tranh chấp bằng cách tự thoả thuận, nội dung thoả thuận sẽ được ghi nhận tại biên bản hoà giải.
– Các bên có quyền thay đổi nội dung đã thoả thuận trong buổi hoà giải trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày ký vào biên bản. Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã sẽ tổ chức lại cuộc họp Hội đồng hòa giải để xem xét giải quyết đối với ý kiến bổ sung và phải lập biên bản hòa giải thành hoặc không thành.
– Trường hợp các bên hoà giải thành dẫn đến sự thay đổi hiện trạng về ranh giới sử dụng đất; chủ sử dụng đất thì UBND cấp xã gửi biên bản hòa giải thành đến Phòng Tài nguyên và Môi trường đối với trường hợp tranh chấp đất đai giữa hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng dân cư với nhau; gửi đến Sở Tài nguyên và Môi trường đối với các trường hợp khác.
– Phòng Tài nguyên và Môi trường, Sở Tài nguyên và Môi trường trình UBND cùng cấp quyết định công nhận việc thay đổi ranh giới thửa đất và cấp mới Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất.
Khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết
Vì trường hợp này, các bên đều có giấy chứng nhận QSDĐ, do vậy nếu hòa giải tại UBND xã không thành sẽ giải quyết bằng cách khởi kiện tại TAND có thẩm quyền giải quyết.
Để khởi kiện giải quyết tranh chấp đất đai về cấp sổ đỏ chồng lấn, người khởi kiện cần chuẩn bị các giấy tờ sau:
Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ khởi kiện
Gửi đơn khởi kiện và tài liệu kèm theo đến TAND cấp có thẩm quyền nơi có đất giải quyết, hồ sơ bao gồm:
– Đơn khởi kiện;
– Giấy tờ chứng minh nơi cư trú của nguyên đơn và bị đơn (nếu có).
– Giấy tờ nhân thân của người khởi kiện;
– Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất;
– Các giấy tờ chứng minh nguồn gốc sử dụng đất, quá trình sử dụng đất;
Sau khi chuẩn bị đầy đủ hồ sơ khởi kiện, người làm đơn có thể nộp hồ sơ bằng 2 cách: nộp trực tiếp tại Tòa án hoặc nộp thông qua đường bưu điện.
Bước 2: Nộp hồ sơ và tạm ứng án phí
Sau khi hồ sơ được Tòa án tiếp nhận, người khởi kiện sẽ nhận được thông báo nộp tạm ứng án phí và có nghĩa vụ nộp tạm ứng án phí tại cơ quan thi hành án dân sự.
Bước 3: Tham gia tố tụng tại Tòa án.
Tòa án sẽ là người có trách nhiệm xem xét hồ sơ giấy tờ, yêu cầu của bên khởi kiện có đúng quy định và xử lí việc sổ đỏ cấp chồng lấn để xác định ai có quyền sử dụng đất.
Để tìm hiểu thêm các vấn đề liên quan đến đất đai. Mời bạn đọc tham khảo các bài viết khác Tại đây.
Hoặc liên hệ với Luật Duy Hưng bằng một trong các hình thức sau để được Tư Vấn Luật Miễn Phí.- VPGD Hà Nội: Số 181-183, phố Nguyễn Cảnh Dị, KĐT Đại Kim - Định Công, phường Định Công, Tp.Hà Nội. (Xem đường đi)
- Chi nhánh Hà Nam: Tổ dân phố Thịnh Đại, phường Lê Hồ, tỉnh Ninh Bình (Xem đường đi)
- Hotline (Zalo) tư vấn: 0964653879 – Zalo: Luật Duy Hưng - Email: luatduyhung@gmail.com
- Mời Quý vị theo dõi Luật Duy Hưng tại đây:
- Cam kết cung cấp dịch vụ "Tận Tâm - Uy Tín - Hiệu Quả"
