Hỏi: Tôi có đăng ký gửi xe tháng tại hầm chung cư nơi tôi sống. Dạo gần đây thường xuyên mưa to nhưng hôm vừa rồi mưa to và kéo dài khiến hầm chung cư bị ngập nhanh, không kịp sơ tán xe khiến xe tôi bị hỏng hóc nghiệm trọng, chi phí khoảng hơn 100 triệu. Vậy cho hỏi trường hợp xe hỏng do ngập hầm chung cư tôi có được bồi thường không?
LUẬT DUY HƯNG TRẢ LỜI:
Xác định trách nhiệm bồi thường thiệt hại
Căn cứ khoản 1 Điều 101 Luật Nhà ở năm 2014 quy định: “Chỗ để xe phục vụ cho các chủ sở hữu, người sử dụng nhà chung cư bao gồm xe ô tô, xe động cơ hai bánh, xe động cơ ba bánh, xe đạp và xe cho người khuyết tật.”
Việc xác định quyền sở hữu, quyền sử dụng đối với chỗ để xe được quy định như sau:
– Đối với chỗ để xe đạp, xe dùng cho người khuyết tật, xe động cơ hai bánh, xe động cơ ba bánh: thuộc quyền sở hữu chung, sử dụng chung của các chủ sở hữu nhà chung cư;
– Đối với chỗ để xe ô tô: Người mua, thuê mua căn hộ hoặc diện tích khác trong nhà chung cư quyết định mua hoặc thuê; trường hợp không mua hoặc không thuê thì chỗ để xe ô tô này thuộc quyền quản lý của chủ đầu tư.
Do vậy, để xác định trách nhiệm bồi thường thiệt hại trong tình huống trên, trước hết cần xác định giữa chủ sở hữu của các tài sản (ô tô, xe máy) hoặc có quan hệ gửi, giữ xe với chủ đầu tư hay ban quản lý tòa nhà, hoặc với tổ chức, cá nhân nào hay không, cụ thể:
Trường hợp chủ xe máy hoặc xe ô tô thuê/ mua chỗ để xe
Xe không có bảo hiểm
Nếu chủ xe máy hoặc chủ xe ô tô thuê, mua chỗ để xe thì chỗ để xe thuộc quyền sở hữu của chính họ. Lúc này chủ xe có trách nhiệm bảo vệ, tránh hỏng hóc cho xe.
Khi chủ xe để xe trong hầm chung cư và bị ngập nước do mưa mà không có các biện pháp bảo vệ cho xe hay đưa xe ra ngoài kịp thời dẫn đến xe bị hư hỏng thì trách nhiệm hoàn toàn thuộc về chủ xe và không được bồi thường thiệt hại.
Xe có bảo hiểm
Tuy nhiên, nếu chủ xe có mua bảo hiểm xe và trong hợp đồng bảo hiểm có nêu rõ quy định về bồi thường thiệt hại trong trường hợp này thì sẽ thực hiện theo thoả thuận trong hợp đồng bảo hiểm.
Lúc này, công ty bảo hiểm có thể sẽ phải chi trả bồi thường thiêt hại trong trường hợp này.
Trường hợp chỉ gửi xe tại hầm chung cư, hầm đỗ xe
Trường hợp không mua hoặc không thuê thì chỗ để xe ô tô này thuộc quyền quản lý của chủ đầu tư.
Lúc này, chủ xe có nhu cầu gửi xe trong hầm thì sẽ phát sinh hợp đồng gửi giữ với chủ đầu tư hoặc người được chủ đầu tư thuê để thực hiện nhiệm vụ trông, giữ xe trong hầm của chung cư (vé tháng, vé ngày).
Khi cư dân hoặc khách hàng đến chung cư, gửi xe và nhận vé xe thì giữa đơn vị trông giữ xe của chung cư và cư dân/khách hàng đã tồn tại hợp đồng gửi giữ tài sản.
Theo Điều 554 Bộ luật Dân sự năm 2015, hợp đồng gửi giữ tài sản được quy định như sau: “Hợp đồng gửi giữ tài sản là sự thỏa thuận giữa các bên, theo đó bên giữ nhận tài sản của bên gửi để bảo quản và trả lại chính tài sản đó cho bên gửi khi hết thời hạn hợp đồng, bên gửi phải trả tiền công cho bên giữ, trừ trường hợp gửi giữ không phải trả tiền công.”
Đồng thời, nghĩa vụ của bên giữ tài sản được nêu tại khoản 1 Điều 557 Bộ luật Dân sự như sau:
“1. Bảo quản tài sản theo đúng thoả thuận, trả lại tài sản cho bên gửi theo đúng tình trạng như khi nhận giữ.”
Hoặc, căn cứ khoản 1 Điều 555 Bộ luật Dân sự năm 2015:
“1. Khi giao tài sản phải báo ngay cho bên giữ biết tình trạng tài sản và biện pháp bảo quản thích hợp đối với tài sản gửi giữ; nếu không báo mà tài sản gửi giữ bị tiêu hủy hoặc hư hỏng do không được bảo quản thích hợp thì bên gửi phải tự chịu; nếu gây thiệt hại thì phải bồi thường.”
Căn cứ quy định này, bên trông giữ xe sẽ là bên nhận gửi tài sản và chủ xe sẽ là bên gửi tài sản, bên trông xe phải có trách nhiệm bảo quản, giữ gìn xe đúng tình trạng như khi nhận giữ.
Như vậy, tuỳ từng trường hợp mà việc bồi thường thiệt hại sẽ thực hiện cụ thể như sau:
Bên trông xe phải bồi thường thiệt hại
Trường hợp này mưa bão gây ngập hầm trong chung cư đã được dự báo trước, người trông giữ xe không thực hiện các biện pháp bảo vệ xe được gửi trong hầm như cảnh báo, đưa xe ra ngoài khi có dấu hiệu ngập, bố trí các trang thiết bị chống ngập hay máy hút nước…
Lúc này, bên trông xe gây thiệt hại thì phải bồi thường.
Bên trông xe không phải bồi thường thiệt hại:
Việc hầm bị ngập là do yếu tố bất ngờ, không thể lường trước được như trời bất chợt đổ mưa to, không báo trước, lượng mưa vượt quá cho phép; hệ thống thoát nước của hầm chung cư vẫn hoạt động bình thường nhưng vì nhiều nguyên nhân khác quan, hầm vẫn bị ngập khiến xe bị hư hỏng.
Ví dụ như đã sơ tán xe nhưng nước dâng quá nhanh và số lượng xe quá nhiều không thể đưa tới nơi an toàn kịp thời…
Căn cứ khoản 4, Điều 557, Bộ luật Dân sự năm 2015, Bên giữ tài sản có nghĩa vụ: “Phải bồi thường thiệt hại, nếu làm mất, hư hỏng tài sản gửi giữ, trừ trường hợp bất khả kháng”.
Trường hợp này nếu thoả mãn điều kiện bất khả kháng thì bên giữ tài sản là bên trông xe không phải bồi thường cho chủ xe.
Tuy nhiên, nếu chủ xe có mua bảo hiểm thì bên bảo hiểm sẽ có trách nhiệm chi trả các khoản thiệt hại cho chủ xe theo thỏa thuận giữa các bên trong hợp đồng bảo hiểm đã giao kết.
Chi phí bồi thường khi bị hỏng xe do hầm ngập chung cư
Trong trường hợp này, trước hết chủ xe và Bên giữ tài sản (Ban quản lý tòa nhà, hoặc các tổ chức, cá nhân nhận trông giữ xe) có thể tự thương lượng, thỏa thuận về phương án khắc phục, bồi thường thiệt hại.
Nếu các Bên không tự thoả thuận, thống nhất giải quyết được thì chủ xe có quyền khởi kiện vụ án dân sự tại Toà án, yêu cầu Tòa án giải quyết vụ việc, bảo vệ các quyền và lợi ích hợp pháp theo quy định của pháp luật.
Căn cứ Khoản 2 Điều 361 BLDS 2015 thì: “2. Thiệt hại về vật chất là tổn thất vật chất thực tế xác định được, bao gồm tổn thất về tài sản, chi phí hợp lý để ngăn chặn, hạn chế, khắc phục thiệt hại, thu nhập thực tế bị mất hoặc bị giảm sút.”
Như vậy, các khoản bồi thường khi bị hỏng xe do ngập hầm chung cư bao gồm:
– Chi phí phải bỏ ra để sửa chữa xe hư hỏng.
– Thu nhập thực tế bị mất/giảm sút trong trường hợp xe bị hư hỏng làm giảm thu nhập của chủ xe (xe là phương tiện chính để tạo nên thu nhập như chủ xe là shipper, xe ôm…).
Để tìm hiểu thêm các vấn đề liên quan đến dân sự. Mời bạn đọc tham khảo các bài viết khác Tại đây.
Hoặc liên hệ với Luật Duy Hưng bằng một trong các hình thức sau để được Tư Vấn Luật Miễn Phí.- VPGD Hà Nội: Số 181-183, phố Nguyễn Cảnh Dị, KĐT Đại Kim - Định Công, phường Định Công, Tp.Hà Nội. (Xem đường đi)
- Chi nhánh Hà Nam: Tổ dân phố Thịnh Đại, phường Lê Hồ, tỉnh Ninh Bình (Xem đường đi)
- Hotline (Zalo) tư vấn: 0964653879 – Zalo: Luật Duy Hưng - Email: luatduyhung@gmail.com
- Mời Quý vị theo dõi Luật Duy Hưng tại đây:
- Cam kết cung cấp dịch vụ "Tận Tâm - Uy Tín - Hiệu Quả"
