“Bị tạm giữ bao lâu?” là thắc mắc của rất nhiều người khi bản thân hoặc người thân liên quan đến vụ án hình sự. Việc nắm rõ thời hạn tạm giữ, các trường hợp được trả tự do cũng như quyền của người bị tạm giữ sẽ giúp bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp theo đúng quy định pháp luật hiện hành.
Tạm giữ là gì – Lệnh tạm giữ bao lâu?
Theo Điều 59 Bộ luật Tố tụng Hình sự năm 2015 (được sửa đổi, bổ sung), người bị tạm giữ là người bị giữ trong trường hợp khẩn cấp, bị bắt quả tang, bị bắt theo quyết định truy nã hoặc người phạm tội tự thú, đầu thú và đã có quyết định tạm giữ của cơ quan có thẩm quyền.
Tạm giữ là biện pháp ngăn chặn được áp dụng trong tố tụng hình sự nhằm xác minh ban đầu về hành vi phạm tội, nhân thân và các tình tiết liên quan của vụ án.
Các trường hợp áp dụng tạm giữ hình sự
Các trường hợp áp dụng lệnh tạm giữ hình sự:
– Người bị giữ trong trường hợp khẩn cấp
Áp dụng khi có căn cứ cho rằng người đó đang chuẩn bị thực hiện tội phạm nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng; hoặc sau khi thực hiện tội phạm có dấu hiệu bỏ trốn, tiêu hủy chứng cứ.
– Người bị bắt trong trường hợp phạm tội quả tang
Là trường hợp người đang thực hiện tội phạm hoặc ngay sau khi thực hiện tội phạm thì bị phát hiện và bắt giữ.
– Người bị bắt theo quyết định truy nã
Áp dụng đối với người đang bị truy nã do bỏ trốn trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử hoặc thi hành án.
– Người phạm tội tự thú, đầu thú
Trong trường hợp cần ngăn chặn người đó tiếp tục phạm tội, bỏ trốn hoặc để xác minh làm rõ hành vi phạm tội thì cơ quan tiến hành tố tụng có thể ra quyết định tạm giữ.
Bị tạm giữ bao lâu theo quy định mới nhất?
Một trong những vấn đề được nhiều người quan tâm là “bị tạm giữ bao lâu thì được thả?”.
Theo quy định hiện hành:
Thời hạn tạm giữ không quá 03 ngày kể từ thời điểm cơ quan điều tra hoặc cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra nhận người bị giữ, người bị bắt hoặc áp giải về trụ sở. Tuy nhiên:
+/ Trong trường hợp cần thiết, cơ quan có thẩm quyền có thể gia hạn tạm giữ lần thứ nhất nhưng không quá 03 ngày.
+/ Trường hợp đặc biệt, có thể gia hạn tạm giữ lần thứ hai nhưng cũng không quá 03 ngày.
Như vậy, tổng thời gian tạm giữ tối đa theo pháp luật hiện nay là 09 ngày.
Hết thời hạn tạm giữ có được thả không?
Tùy từng trường hợp. Khi hết thời hạn tạm giữ, nếu cơ quan điều tra không có đủ cơ sở để khởi tố vụ án, khởi tố bị can thì phải trả tự do cho người bị tạm giữ. Trường hợp đủ căn cứ để khởi tố vụ án, khởi tố bị can thì cơ quan cảnh sát điều tra áp dụng bị pháp tạm giam đối với bị can.
Theo Điều 118 Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015, sau khi hết thời hạn tạm giữ, cơ quan có thẩm quyền có thể:
+/ Trả tự do cho người bị tạm giữ;
+/ Khởi tố bị can và áp dụng biện pháp ngăn chặn khác;
+/ Hủy bỏ biện pháp tạm giữ nếu không đủ căn cứ xử lý hình sự.
Như vậy, không phải mọi trường hợp hết thời hạn tạm giữ đều tiếp tục bị giam giữ.
Thẩm quyền ra lệnh tạm giữ hình sự.
Theo khoản 2 Điều 117 BLTTHS 2015, những người có thẩm quyền ra lệnh tạm giữ hình sự bao gồm:
+/ Thủ trưởng, Phó Thủ trưởng Cơ quan điều tra các cấp;
+/ Thủ trưởng đơn vị độc lập cấp trung đoàn và tương đương, Đồn trưởng Đồn biên phòng, Chỉ huy trưởng Biên phòng Cửa khẩu cảng, Chỉ huy trưởng Bộ đội biên phòng tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, Cục trưởng Cục trinh sát biên phòng Bộ đội biên phòng, Cục trưởng Cục phòng, chống ma túy và tội phạm Bộ đội biên phòng, Đoàn trưởng Đoàn đặc nhiệm phòng, chống ma túy và tội phạm Bộ đội biên phòng; Tư lệnh vùng lực lượng Cảnh sát biển, Cục trưởng Cục Nghiệp vụ và pháp luật lực lượng Cảnh sát biển, Đoàn trưởng Đoàn đặc nhiệm phòng, chống tội phạm ma túy lực lượng Cảnh sát biển; Chi cục trưởng Chi cục Kiểm ngư vùng;
+/ Người chỉ huy tàu bay, tàu biển khi tàu bay, tàu biển đã rời khỏi sân bay, bến cảng.
Trong thời hạn 12 giờ kể từ khi ra quyết định tạm giữ, người ra quyết định tạm giữ phải gửi quyết định tạm giữ kèm theo các tài liệu làm căn cứ tạm giữ cho Viện kiểm sát cùng cấp hoặc Viện kiểm sát có thẩm quyền. Nếu xét thấy việc tạm giữ không có căn cứ hoặc không cần thiết thì Viện kiểm sát ra quyết định hủy bỏ quyết định tạm giữ và người ra quyết định tạm giữ phải trả tự do ngay cho người bị tạm giữ.
Ý nghĩa của lệnh tạm giữ hình sự.
– Lệnh tạm giữ hình sự giúp cơ quan điều tra nhanh chóng xác minh hành vi phạm tội, làm rõ nhân thân và các tình tiết liên quan của vụ án. Đây là biện pháp bảo đảm cho hoạt động điều tra được tiến hành kịp thời, hiệu quả.
– Việc tạm giữ còn nhằm ngăn chặn người vi phạm bỏ trốn, tiêu hủy chứng cứ, tác động đến người làm chứng hoặc tiếp tục thực hiện hành vi phạm tội, qua đó bảo đảm việc giải quyết vụ án khách quan, đúng pháp luật.
– Ngoài ra, lệnh tạm giữ góp phần bảo vệ an ninh, trật tự xã hội, hạn chế nguy cơ gây mất an toàn trong thời gian cơ quan chức năng xác minh, xử lý vụ việc.
Như vậy, “Bị tạm giữ bao lâu?” là vấn đề pháp lý quan trọng mà nhiều người quan tâm khi liên quan đến vụ án hình sự. Theo quy định hiện hành, thời hạn tạm giữ tối đa là 09 ngày và khi hết thời hạn này, nếu không có căn cứ tiếp tục áp dụng biện pháp ngăn chặn khác thì cơ quan có thẩm quyền phải trả tự do cho người bị tạm giữ theo đúng quy định pháp luật.
Để tìm hiểu thêm các quy định khác có liên quan trong lĩnh vực hình sự, Quý khách tham khảo các bài viết khác tại đây.
Hoặc liên hệ với Luật Duy Hưng bằng một trong các hình thức sau để được Tư Vấn Luật Miễn Phí.
Rất hân hạnh được phục vụ Quý khách hàng!
Trân trọng./.
