Tội hành hạ vợ con là hành vi ngược đãi, đối xử tàn tệ, thường xuyên đánh đập, chửi bới hoặc gây đau đớn thể xác, tinh thần cho vợ hoặc con, bị pháp luật Việt Nam nghiêm cấm và xử lý nghiêm khắc theo cả chế tài hành chính và chế tài hình sự.
Trong nhiều năm nghiên cứu và trực tiếp tư vấn pháp luật về bạo lực gia đình, tôi đã gặp không ít trường hợp tội hành hạ vợ con gây ra những tổn thương sâu sắc cả về thể chất và tinh thần. Có những người vợ phải nhập viện nhiều lần vì những trận đòn roi của chồng, có những đứa trẻ bị ám ảnh suốt đời bởi cảnh tượng bạo lực trong gia đình.
Hành vi này không chỉ vi phạm đạo đức xã hội mà còn trực tiếp xâm phạm đến quyền được bảo vệ sức khỏe, danh dự, nhân phẩm của công dân. Chính vì vậy, pháp luật Việt Nam có những chế tài nghiêm khắc để xử lý.
Tội hành hạ vợ con là gì???
Theo Điều 185 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017), hành vi ngược đãi hoặc hành hạ vợ con thuộc nhóm tội phạm xâm phạm trật tự công cộng, đạo đức xã hội và quyền nhân thân.
+/ Hành hạ được hiểu là việc đánh đập, chửi bới, gây đau đớn thể xác hoặc tinh thần, thực hiện một cách thường xuyên, kéo dài.
+/ Ngược đãi là việc bỏ mặc, bạc đãi, không quan tâm, để mặc cho người bị hại chịu thiệt thòi, khổ cực trong thời gian dài.
Đối tượng bị xâm hại ở đây là vợ hoặc con ruột, con nuôi hợp pháp, nằm trong quan hệ gia đình gần gũi, gắn bó.
Điều luật quy định cụ thể như sau:
Điều 185. Tội ngược đãi hoặc hành hạ ông bà, cha mẹ, vợ chồng, con, cháu hoặc người có công nuôi dưỡng mình
1. Người nào đối xử tồi tệ hoặc có hành vi bạo lực xâm phạm thân thể ông bà, cha mẹ, vợ chồng, con, cháu hoặc người có công nuôi dưỡng mình thuộc một trong những trường hợp sau đây, thì bị phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:
a) Thường xuyên làm cho nạn nhân bị đau đớn về thể xác, tinh thần;
b) Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà còn vi phạm.
2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 05 năm:
a) Đối với người dưới 16 tuổi, phụ nữ mà biết là có thai, người già yếu;
b) Đối với người khuyết tật nặng, khuyết tật đặc biệt nặng hoặc người mắc bệnh hiểm nghèo.
Ví dụ điển hình: Một người chồng trong quá trình tranh cãi với vợ về việc học tập của con đã nhiều lần dùng bạo lực với vợ. Hành vi này được hàng xóm, tổ dân phố phản ánh. Sau khi thu thập chứng cứ, cơ quan công an đã khởi tố người chồng về tội hành hạ vợ con theo Điều 185 BLHS. Đây là trường hợp có thật đã từng xảy ra, cho thấy pháp luật không dung thứ cho hành vi bạo lực gia đình.
Như vậy, khi hành vi hành hạ, ngược đãi gây hậu quả nghiêm trọng, hoặc người vi phạm đã từng bị xử phạt hành chính mà vẫn tái phạm, thì sẽ bị áp dụng chế tài hình sự.
Cấu thành tội phạm
Chủ thể: Người từ đủ 16 tuổi, có năng lực trách nhiệm hình sự.
Khách thể: Quan hệ gia đình, nhân phẩm, sức khỏe của vợ hoặc con.
Hành vi: Thường xuyên hành hạ, ngược đãi, gây đau đớn thể xác hoặc tinh thần.
Dấu hiệu pháp lý:
+/ Gây hậu quả nghiêm trọng (ví dụ: thương tích, suy sụp tinh thần).
+/ Hoặc đã bị xử phạt hành chính về hành vi tương tự mà vẫn tái phạm.
Hình phạt
– Người thực hiện hành vi vi phạm có thể bị phạt đến 5 năm tù.
Ví dụ thực tiễn
Một vụ án được TAND quận X, TP.HCM xét xử năm 2022: Người chồng thường xuyên dùng bạo lực với vợ, nhiều lần đánh đập khiến vợ phải nhập viện điều trị. Trước đó, người này đã bị xử phạt hành chính nhưng không chấm dứt hành vi. Tòa án đã tuyên phạt 2 năm 6 tháng tù giam về tội hành hạ vợ con.
Qua ví dụ này, chúng ta thấy rõ sự nghiêm khắc của pháp luật: không chỉ dừng lại ở mức xử phạt hành chính, mà người vi phạm còn phải chịu án tù, mất tự do.
Xử phạt hành chính đối với hành vi hành hạ vợ con khi nào???
Không phải mọi trường hợp hành hạ vợ con đều lập tức bị xử lý hình sự. Trường hợp chưa đến mức nghiêm trọng, hành vi này sẽ bị xử phạt hành chính. Cụ thể mức phạt được quy định tại Nghị định 144/2021 NĐ – CP ngày 31 tháng 12 năm 2021 như sau:
Hành vi vi phạm
+/ Đánh đập gây thương tích nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.
+/ Chửi bới, xúc phạm danh dự nhân phẩm vợ hoặc con.
+/ Cô lập, bỏ mặc, ngăn cản giao tiếp xã hội gây ảnh hưởng đến tâm lý, sức khỏe.
Mức phạt
– Phạt tiền từ 5.000.000 đến 10.000.000 đồng đối với hành vi đánh đập, gây thương tích cho thành viên gia đình nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.
– Phạt tiền từ 3.000.000 đến 5.000.000 đồng đối với hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm thành viên gia đình.
Ngoài ra, có thể áp dụng biện pháp bổ sung: buộc xin lỗi công khai, cấm tiếp xúc nạn nhân trong một thời gian nhất định.
Trình tự thủ tục xử phạt
Cơ quan có thẩm quyền xử phạt là Công an cấp xã căn cứ biên bản vi phạm, lời khai nhân chứng và tài liệu liên quan. Người vi phạm bị lập biên bản, ra quyết định xử phạt hành chính, buộc chấm dứt hành vi vi phạm.
Ví dụ thực tiễn
Tại một phường thuộc Hà Nội, một người chồng do mâu thuẫn việc học hành của con đã liên tục la mắng, thậm chí tát vợ trước mặt hàng xóm. Hành vi chưa gây thương tích nghiêm trọng, nhưng cơ quan công an phường đã lập biên bản, xử phạt hành chính 7.500.000 đồng theo Nghị định 144/2021,
Với hơn 10 năm kinh nghiệm nghiên cứu và tư vấn pháp luật về phòng chống bạo lực gia đình, chúng tôi rút ra một điều: mọi hành vi hành hạ vợ con đều để lại hậu quả lâu dài và không bao giờ được pháp luật dung thứ.
+/ Người vợ bị hành hạ sẽ mất niềm tin, tổn thương cả thể chất lẫn tinh thần.
+/ Con cái lớn lên trong môi trường bạo lực dễ bị ảnh hưởng tiêu cực về tâm lý, nhân cách.
+/ Người thực hiện hành vi sẽ phải đối diện với sự trừng phạt của pháp luật, từ phạt tiền, cấm tiếp xúc cho đến án tù.
Tội hành hạ vợ con là một trong những hành vi bạo lực gia đình điển hình, bị pháp luật Việt Nam nghiêm trị. Với hệ thống chế tài hành chính và hình sự chặt chẽ, pháp luật thể hiện rõ quan điểm: không khoan nhượng đối với bạo lực gia đình.
Mỗi cá nhân cần nhận thức rằng: giải quyết mâu thuẫn bằng bạo lực chỉ dẫn đến mất mát, đau khổ và sự trừng phạt của pháp luật. Gia đình chỉ thực sự hạnh phúc khi được xây dựng trên cơ sở tôn trọng, yêu thương và bình đẳng.
Trên đây là một số nội dung cơ bản của pháp luật hình sự và pháp luật xử lí vi phạm hành chính đối với hành vi “Bạo lực gia đình“, để tham khảo thêm các nội dung khác có liên quan đến luật hôn nhân và gia đình, đề nghị Quý khách tham khảo tại đây.
Block "ket-bai-viet" not found
