Hoạt động kiểm toán báo cáo quyết toán vốn đầu tư công không chỉ giúp xác nhận tính trung thực của số liệu tài chính mà còn góp phần kiểm soát việc quản lý chi phí đầu tư, phát hiện sai sót, hạn chế thất thoát ngân sách nhà nước. Các quy định liên quan đến kiểm toán báo cáo quyết toán dự án hoàn thành hiện được quy định tại Nghị định 254/2025/NĐ-CP, trong đó xác định rõ các trường hợp phải kiểm toán, chủ thể thực hiện kiểm toán cũng như cơ quan có thẩm quyền thẩm tra quyết toán. Bài viết dưới đây, Luật Duy Hưng sẽ phân tích cụ thể các quy định pháp lý liên quan đến kiểm toán báo cáo quyết toán vốn đầu tư công dự án hoàn thành theo quy định hiện hành.
Kiểm toán báo cáo quyết toán vốn đầu tư công dự án hoàn thành là gì?
Kiểm toán báo cáo quyết toán vốn đầu tư công dự án hoàn thành là hoạt động kiểm tra, xác nhận tính trung thực, hợp lý và hợp pháp của các số liệu tài chính trong báo cáo quyết toán vốn đầu tư khi dự án đã hoàn thành đưa vào sử dụng. Thông qua hoạt động kiểm toán, cơ quan có thẩm quyền có thể đánh giá chính xác tổng mức chi phí đầu tư, việc sử dụng nguồn vốn đầu tư công, cũng như mức độ tuân thủ quy định của pháp luật về quản lý đầu tư, xây dựng và tài chính trong suốt quá trình triển khai dự án.
Việc kiểm toán báo cáo quyết toán đóng vai trò quan trọng trong việc tăng cường minh bạch tài chính, phòng ngừa thất thoát, lãng phí ngân sách nhà nước, đồng thời là cơ sở để cơ quan nhà nước có thẩm quyền thực hiện thẩm tra và phê duyệt quyết toán vốn đầu tư công đối với dự án hoàn thành. Kết quả kiểm toán cũng là căn cứ để xác định giá trị tài sản hình thành từ dự án và phục vụ công tác quản lý, khai thác tài sản công sau khi dự án đi vào vận hành.
Quy định về kiểm toán báo cáo quyết toán vốn đầu tư công dự án hoàn thành
Quy định về kiểm toán báo cáo quyết toán vốn đầu tư công dự án hoàn thành được nêu cụ thể tại khoản 3 Điều 34 Nghị định 254/2025/NĐ-CP, với các nội dung chủ yếu như sau:
(1) Trường hợp phải kiểm toán báo cáo quyết toán
Các dự án quan trọng quốc gia và dự án nhóm A sử dụng vốn đầu tư công khi hoàn thành phải thực hiện kiểm toán báo cáo quyết toán trước khi trình cấp có thẩm quyền thẩm tra và phê duyệt quyết toán, trừ trường hợp dự án thuộc danh mục bí mật nhà nước theo quy định của pháp luật.
Đối với các dự án sử dụng vốn đầu tư công còn lại, người có thẩm quyền quyết định đầu tư dự án có thể xem xét và quyết định việc tổ chức đấu thầu lựa chọn kiểm toán độc lập để kiểm toán báo cáo quyết toán dự án hoàn thành, căn cứ vào quy mô, tính chất và yêu cầu quản lý của từng dự án.
Trong trường hợp thực hiện kiểm toán độc lập, chủ đầu tư có trách nhiệm tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà thầu kiểm toán theo đúng quy định của pháp luật về đấu thầu, đồng thời ký kết và thực hiện hợp đồng kiểm toán theo quy định của pháp luật về hợp đồng và kiểm toán độc lập.
Chủ đầu tư, nhà thầu kiểm toán độc lập và các đơn vị có liên quan thực hiện các quyền và nghĩa vụ theo quy định tại điểm b và điểm c khoản 3 Điều 34 Nghị định 254/2025/NĐ-CP.
(2) Điều kiện đối với nhà thầu kiểm toán độc lập
Nhà thầu kiểm toán độc lập thực hiện kiểm toán báo cáo quyết toán dự án hoàn thành phải là doanh nghiệp kiểm toán độc lập được thành lập và hoạt động hợp pháp tại Việt Nam theo quy định của pháp luật.
Các doanh nghiệp kiểm toán này phải tuân thủ đầy đủ quy định của pháp luật về kiểm toán độc lập, các chuẩn mực kiểm toán Việt Nam hiện hành cũng như các quy định liên quan đến đạo đức nghề nghiệp, tính độc lập và khách quan trong hoạt động kiểm toán.
(3) Trường hợp dự án đã được Kiểm toán nhà nước hoặc cơ quan thanh tra kiểm toán, thanh tra
Trong trường hợp Kiểm toán nhà nước hoặc cơ quan thanh tra đã thực hiện kiểm toán, thanh tra dự án và ban hành báo cáo kiểm toán hoặc kết luận thanh tra, nếu các văn bản này đã bao gồm đầy đủ nội dung theo quy định tại Điều 36 Nghị định 254/2025/NĐ-CP, thì cơ quan chủ trì thẩm tra quyết toán có thể sử dụng trực tiếp kết quả kiểm toán hoặc kết luận thanh tra làm căn cứ để thẩm tra quyết toán dự án, mà không cần thuê kiểm toán độc lập.
Trường hợp nội dung kiểm toán hoặc thanh tra chưa bao quát đầy đủ các nội dung cần thiết theo quy định, căn cứ điểm a khoản 3 Điều 34 Nghị định 254/2025/NĐ-CP, chủ đầu tư sẽ xác định phạm vi và nội dung cần kiểm toán bổ sung, đồng thời lựa chọn nhà thầu kiểm toán độc lập để thực hiện kiểm toán bổ sung khi cần thiết.
Chi phí kiểm toán bổ sung được xác định tương tự như chi phí thuê kiểm toán độc lập theo quy định tại Điều 45 Nghị định 254/2025/NĐ-CP.
Trong trường hợp này, cơ quan chủ trì thẩm tra quyết toán sẽ sử dụng tổng hợp các tài liệu gồm:
– Báo cáo kiểm toán của Kiểm toán nhà nước;
– Kết luận thanh tra của cơ quan thanh tra;
– Báo cáo kiểm toán của đơn vị kiểm toán độc lập (nếu có)
Những tài liệu trên dùng để làm căn cứ để thực hiện thẩm tra quyết toán dự án hoàn thành.
Ngoài ra, nếu Kiểm toán nhà nước hoặc cơ quan thanh tra ban hành quyết định kiểm toán, thanh tra trong khi đơn vị kiểm toán độc lập đang thực hiện hợp đồng kiểm toán, thì nhà thầu kiểm toán độc lập vẫn tiếp tục thực hiện hợp đồng kiểm toán theo đúng nội dung đã ký kết.
Cơ quan chủ trì thẩm tra quyết toán vốn đầu tư công dự án hoàn thành
Theo quy định tại khoản 2 Điều 34 Nghị định 254/2025/NĐ-CP, cơ quan chủ trì thẩm tra quyết toán vốn đầu tư công dự án hoàn thành được xác định như sau:
(1) Đối với dự án thuộc ngân sách do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quản lý
Sở Tài chính là cơ quan chủ trì tổ chức thẩm tra quyết toán dự án hoàn thành trước khi trình cấp có thẩm quyền phê duyệt quyết toán.
(2) Đối với dự án thuộc ngân sách do Ủy ban nhân dân cấp xã quản lý
– Đối với cấp xã có tổ chức phòng chuyên môn, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã giao phòng chuyên môn có chức năng về tài chính chủ trì tổ chức thẩm tra quyết toán.
– Đối với cấp xã không tổ chức phòng, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã sử dụng công chức chuyên môn thuộc quyền quản lý để thực hiện việc thẩm tra quyết toán dự án.
(3) Đối với các dự án khác
Người có thẩm quyền phê duyệt quyết toán sẽ giao cho đơn vị có chức năng thuộc quyền quản lý chủ trì thực hiện việc thẩm tra quyết toán trước khi ban hành quyết định phê duyệt quyết toán.
(4) Thành lập Tổ thẩm tra quyết toán trong trường hợp cần thiết
Trong một số trường hợp cần thiết, cơ quan được giao nhiệm vụ chủ trì thẩm tra quyết toán có thể báo cáo người có thẩm quyền phê duyệt quyết toán để quyết định thành lập Tổ thẩm tra quyết toán dự án hoàn thành.
Tổ thẩm tra quyết toán thường bao gồm đại diện của các cơ quan, đơn vị có liên quan, nhằm đảm bảo việc thẩm tra được thực hiện khách quan, đầy đủ và chính xác. Nhiệm vụ cụ thể của từng thành viên trong Tổ thẩm tra quyết toán sẽ do người có thẩm quyền thành lập Tổ quyết định.
Nội dung báo cáo quyết toán vốn đầu tư công dự án hoàn thành
Theo quy định tại Điều 32 Nghị định 254/2025/NĐ-CP, báo cáo quyết toán vốn đầu tư công dự án hoàn thành phải xác định đầy đủ, chính xác và toàn diện các nội dung chủ yếu sau đây:
– Chi tiết vốn đầu tư đã thực hiện trong toàn bộ quá trình triển khai dự án.
– Tổng chi phí đầu tư đề nghị quyết toán khi dự án hoàn thành.
– Chi phí thiệt hại phát sinh trong quá trình đầu tư (nếu có), bao gồm các chi phí phát sinh do sự cố, thiên tai hoặc các nguyên nhân khách quan khác.
– Chi phí được phép không tính vào giá trị tài sản hình thành, theo quy định của pháp luật về quản lý tài chính và tài sản công.
– Giá trị tài sản được hình thành từ dự án đầu tư, bao gồm các công trình, hạng mục công trình, thiết bị hoặc tài sản khác được tạo lập thông qua quá trình thực hiện dự án.
Việc xác định chính xác các nội dung nêu trên trong báo cáo quyết toán là cơ sở quan trọng để cơ quan nhà nước có thẩm quyền thực hiện thẩm tra, phê duyệt quyết toán dự án hoàn thành, đồng thời phục vụ công tác quản lý, khai thác và sử dụng tài sản công một cách hiệu quả sau khi dự án được đưa vào vận hành.
Trên đây là một số nội dung cơ bản về “Kiểm toán báo cáo quyết toán đầu tư”. Để tìm hiểu thêm các vấn đề liên quan đến Doanh nghiệp, mời bạn đọc tham khảo Tại đây.
Hoặc liên hệ với Luật Duy Hưng bằng một trong các hình thức sau để được Tư Vấn Luật Miễn Phí.
- VPGD Hà Nội: Số 181-183, phố Nguyễn Cảnh Dị, KĐT Đại Kim - Định Công, phường Định Công, Tp.Hà Nội. (Xem đường đi)
- Chi nhánh Hà Nam: Tổ dân phố Thịnh Đại, phường Lê Hồ, tỉnh Ninh Bình (Xem đường đi)
- Hotline (Zalo) tư vấn: 0964653879 – Zalo: Luật Duy Hưng - Email: luatduyhung@gmail.com
- Mời Quý vị theo dõi Luật Duy Hưng tại đây:
- Cam kết cung cấp dịch vụ "Tận Tâm - Uy Tín - Hiệu Quả"
